Landelijk vertrouwensstelsel / afsprakenstelsels
AORTA-LSP / AORTA-on-FHIR
Via het Landelijk Schakelpunt (LSP), onderdeel van het afsprakenstelsel AORTA, kunnen zorgaanbieders medische gegevens delen, zoals waarneem- en medicatiegegevens. Het is de meest gebruikte gemeenschappelijke voorziening in de zorg, zowel in aantal deelnemers en sectoren als in het aantal berichten. Wij zorgen dat deze voorziening veilig en betrouwbaar blijft, de keten goed werkt en toekomstvast is.
De standaard voor informatie-uitwisseling verschuift meer en meer richting HL7 FHIR als de populairste standaard voor nieuwe ontwikkelingen. De behoefte aan HL7 FHIR voor uitwisseling tussen zorgaanbieders neemt toe. Er is dan ook sprake van een hybride LSP-periode waarin zowel de bestaande HL7 versie 3 (HL7v3) als de nieuwe HL7 FHIR wordt ondersteund. Waar nodig is vertaling tussen beide versies op basis van een generieke transformatiedienst mogelijk. Hierdoor kunnen we verder gaan met het gebruik van de zorginformatiebouwstenen (zib’s), verbreden van de uitwisselmogelijkheden met andere uitwisselingsplatformen en het aansluiten van meerdere applicaties.
Doelen in 2025:
- Zorgdragen voor minimaal 99,8% beschikbaarheid van de AORTA-keten en het LSP-platform.
- Versterken toekomstvastheid AORTA-LSP. In het snelgroeiende en turbulente zorglandschap neemt het aantal aangesloten partijen en het berichtenverkeer snel toe. Voor de toekomstvastheid zetten we in op: - Architectuurvernieuwing (o. a. opsplitsing in componenten, Cloud, elasticiteit, snelle opschaling). - Verder uitbreiden van mogelijkheden van FHIR, zodat alle op FHIR gebaseerde zorgtoepassingen ondersteund kunnen worden.
- Uitbreiding van het gebruik van LSP door: - Verkennen mogelijkheden om sectoren Gehandicaptenzorg en Mondzorg aan te sluiten. - Realiseren dat LSP een Gevalideerd Twiin Knooppunt (GtK) wordt, zodat de BgZ uitgewisseld kan worden binnen de Medisch Specialistische Zorg (MSZ). - Koppelen aan regionale en nationale infrastructuren (Twiin, MedMij) zodat meer zorgaanbieders over zorginformatie kunnen beschikken.
- Onderzoeken van koppeling met CumuluZ en beproeven van koppeling met Nuts. Dit draagt bij aan databeschikbaarheid, het doel van plateau 1 van NVS.
Twiin Afsprakenstelsel
Hoe meer zorgorganisaties in een keten of netwerk gaan samenwerken, hoe meer relaties ontstaan. Nu is het vaak zo dat bij iedere uitwisseling van gezondheidsgegevens steeds opnieuw afspraken gemaakt worden. Dit gebeurt in Nederland meestal op lokaal of regionaal niveau. Hierdoor ontstaan onderling verschillende afspraken. Om deze verschillen te beperken en landelijke opschaling mogelijk te maken, is een verbindend afsprakenstelsel nodig. Het Twiin Afsprakenstelsel is in 2024 door VWS benoemd als dé centrale plek voor het vastleggen van geharmoniseerde en gestandaardiseerde vertrouwensafspraken in de zorg. Door heldere afspraken te maken, kunnen zorgaanbieders sneller toewerken naar landelijke uitwisseling van gezondheidsgegevens, de basis voor databeschikbaarheid. Zo wordt concreet invulling gegeven aan het LDN.
Met het Twiin Afsprakenstelsel maken we in 2025 de stap van beproeving naar praktijk.
Doelen in 2025: Verbreding van het gebruik door zorgaanbieders en leveranciers:
- 50 zorgaanbieders wisselen BgZ uit o.b.v. Twiin Afsprakenstelsel.
- 50 zorgaanbieders delen beelden o.b.v. Twiin architectuurprincipes.
- Het afsprakenstelsel is breder toepasbaar gemaakt: - TA uitwisselpatronen toepasbaar voor meerdere zorgtoepassingen. - 1 nieuwe zorgtoepassing buiten MSZ toegevoegd.
- Het Twiin gedachtengoed is breed bekend door een actieve communicatie- en implementatiestrategie per doelgroep.
- Twiin is duurzaam geborgd in stelselregie en de landelijke doelarchitectuur en is leidend in minimaal 5 regionale architecturen.
- Eerste harmonisatie van generieke (vertrouwens)afspraken van o.a. AORTA, Nuts en MedMij afsprakenstelsels met Twiin is uitgevoerd.
Koppeltaal
Koppeltaal maakt het voor zorgverleners eenvoudiger eHealth toe te passen in behandel-processen. Koppeltaal verbindt informatie uit EPD, ROM-vragenlijsten en eHealth (games, modules, apps). Dit zorgt voor gebruiksgemak voor zowel zorgverlener als cliënt/patiënt en voorkomt versnippering in dossiers.
De standaard Koppeltaal maakt uitwisselen van verschillende typen gegevens mogelijk: het behandelplan, patiëntgegevens, gegevens van de zorgverlener en de status- en resultaatberichten. Daarnaast hebben zorgverleners vanuit een werkomgeving inzicht in alle relevante gegevens voor extra gemak.
Joost Boutkan van James Software:
“Koppeltaal helpt om de administratieve lasten voor zorgverleners te verlagen en efficiënter te werken, met als uiteindelijke doel: meer tijd voor de zorg voor een cliënt.”
Het gebruik binnen de sector GGZ gaat groeien. De voordelen die Koppeltaal biedt, zoals een korte aansluit- en ontwikkeltijd en een sterke community, kunnen ook interessant zijn voor andere sectoren. Het bereik van Koppeltaal wordt vergroot door aansluiting vanuit nieuwe sectoren.
Doelen in 2025:
- Geleidelijke groei met minimaal 5 GGZ-instellingen en IT-deelnemers.
- In 2025 is in de MSZ- en VVT-sector animo ontstaan om Koppeltaal in te zetten; twee MSZ-instellingen en één VVT-instelling gaan deelnemen.
- Opschaling na een succesvolle proof of concept met Networkzorg x Koppeltaal.
- Implementeren en in Twiin borgen van de generieke workflowmodule (die elk afsprakenstelsel, zoals MedMij en AORTA, gaat gebruiken).
Harmonisatie afsprakenstelsels
Het bevorderen van de samenhang tussen verschillende stelsels, en het éénmalig inrichten van generieke functies en gemeenschappelijke voorzieningen, leidt tot een veilige en eenduidige uitwisseling van zorgdata, met het oog op daadwerkelijke interoperabiliteit.
Twiin is aangewezen als dé centrale plek voor de vastlegging van geharmoniseerde en gestandaardiseerde vertrouwensafspraken in de zorg. We streven ernaar zoveel mogelijk generieke elementen op te laten nemen die voor alle stelsels van toepassing zijn, zodat uitwisseling tussen stelsels mogelijk wordt. Een voorbeeld hiervan is het vertrouwensmodel en de verwijzing naar normen in Twiin. Specifieke stelsels kunnen naar Twiin verwijzen zonder dat zij teksten zelf hoeven over te nemen of te onderhouden.
Dit laat ruimte voor individuele stelsels om aanvullingen op het generieke stelsel te doen. Uitzonderingen of afwijkingen in individuele stelsels zijn echter niet uitwisselbaar via Twiin. Hetzelfde geldt voor specifieke technische overeenkomsten en innovaties vanuit de markt die binnen een individueel stelsel worden toegepast.
Eenheid van Taal en Techniek
Wij coördineren de efficiënte totstandkoming van nieuwe zorgtoepassingen met behulp van de implementatie van zib’s en adviseren over het tot stand komen en het gebruik van zib’s bij nieuwe ontwikkelingen. Het belang van herbruikbare componenten is groot om de implementielast te kunnen beheersen.

Afsprakenstelsels In dit overzicht is te zien welke afsprakenstelsels, waar wij het beheer en onderhoud voor coördineren, voor welke sectoren belangrijk zijn.