Gemeenschappelijke voorzieningen
LSP+
LSP+, een gemeenschappelijke voorziening voor zorgaanbieders, koppelt het Landelijk Schakelpunt (LSP) met MedMij. Daardoor zijn via één koppeling veel brongegevens beschikbaar. MedMij zorgt dat iedereen die dat wil, kan beschikken over zijn gezondheidsgegevens in een zelfgekozen persoonlijke gezondheidsomgeving (PGO). De patiënt vraagt via zijn PGO gegevens op. Deze vraag wordt door LSP+ aan het zorginformatiesysteem van de zorgaanbieder, die op het LSP is aangesloten, gesteld.
Deze voorziening volgt de ontwikkelingen van andere producten en programma’s die in dit jaarplan zijn genoemd. Op deze manier kan de burger steeds meer informatie in het eigen PGO bekijken.
Daarnaast bieden we een overstapservice aan: als een DVA-leverancier de dienstverlening beëindigt, behouden gebruikers altijd toegang tot hun gegevens.
Om de betrouwbaarheid van het PGO voor de burger te verbeteren, monitoren we de gehele keten.
Doelen in 2025:
Ontwikkelingen:
- Aanpassen van LSP+ aan de releases van het MedMij Afsprakenstelsel, waaronder Informatiestandaard Medicatieoverzicht MedMij.
- Vereenvoudigen van het onderhoud door het gebruik van het FHIR-koppelvlak AORTA-LSP.
- In cijfers:
- 1.800 zorgaanbieders aangesloten.
- 900.000 berichten per maand.
In cijfers:
• 1.800 zorgaanbieders aangesloten. • 900.000 berichten per maand.
Mitz
Voor het elektronisch delen van medische gegevens is toestemming van de patiënt nodig. Op dit moment moet een patiënt deze toestemmingen op veel verschillende manieren en plaatsen geven. Steeds opnieuw, vaak anders en regelmatig handmatig. Gevolg: geen regie voor de patiënt en geen goed overzicht over de eigen toestemmingskeuzes. En de medische gegevens zijn – onbedoeld – niet beschikbaar op het moment dat de patiënt zorg nodig heeft. Daarom heeft VWS gekozen voor één toestemmingsvoorziening: Mitz.
Patiënten kunnen met Mitz zelf hun toestemmings-keuzes vastleggen en beheren, ook als ze nog geen zorg ontvangen. Alle zorgaanbieders in Nederland kunnen Mitz gebruiken als toestemmingsregistratie. Via Mitz controleren ze of er toestemming is voor het uitwisselen van medische gegevens. Leveranciers verzorgen de connectie met Mitz en bieden Mitz-functionaliteiten aan.
De afgelopen jaren is samen met de koepels en leveranciers aan alle randvoorwaarden voor de landelijke uitrol van Mitz gewerkt én zijn de eerste leveranciers en zorgaanbieders live gegaan. In 2025 gaat het gebruik in de eerste lijn sterk groeien. Daarnaast worden toestemmingen die door zorgaanbieders al zijn geregistreerd, gemigreerd naar Mitz.
Apothekers werken met ‘Samen naar MijnMitz’
Apotheekmedewerkers kunnen dankzij een speciale functie in MijnMitz samen met de patiënt de verschillende toestemmingskeuzes doornemen, vastleggen en aanpassen. Dit gaat ook om de keuzes voor andere sectoren. Deze functionaliteit heet ‘Samen naar MijnMitz’ en is ook door andere zorgverleners te gebruiken.
Met één druk op de knop gaan gegevens vanuit het Apothekers Informatiesysteem (AIS) naar Mitz. Nog een keer inloggen of patiëntgegevens invoeren is dus niet nodig. Lees hier meer over op mitz-toestemming.nl.
Apotheken gaan de komende periode vooral onder kwetsbare groepen het gebruik van Mitz stimuleren. Het gaat dan vooral om ouderen of mensen met een chronische aandoening. Door vergrijzing en het langer thuis wonen neemt deze groep toe. Het is belangrijk hun medische gegevens met toestemming te kunnen delen.
De apotheek heeft vaak een goede band met deze groep omdat zij frequent contact hebben over de medicatie. En doordat de apotheek zonder afspraak toegankelijk is, komt deze groep regelmatig in de apotheek. Een goed moment om samen naar MijnMitz te kijken.
Doelen in 2025:
- Doorvoeren van aanpassingen om Mitz geschikt te maken voor Europese uitwisseling van medische gegevens.
- Realiseren van aansluiting op de Toegang-Verlenings-Service (TVS) van VWS2.
- Realiseren van de bezwaarregistratie voor secundair gebruik.
- Realiseren van toestemmingsregistratie voor hergebruik van lichaamsmateriaal.
- Toevoegen van de functie Pseudonimisering waardoor PGO’s gegevens kunnen lokaliseren zonder direct herleidbare persoonsgegevens te gebruiken.
Mitz in cijfers op 1 januari 2026
Burgers
- 14 miljoen burgers kunnen één van de eigen zorgaanbieders terugvinden in MijnMitz.
- Er zijn 9 miljoen toestemmingen van burgers aanwezig.
- 150.000 burgers hebben een MijnMitz-accounts aangemaakt.
NB: Het is alleen mogelijk deze doelen voor burgers te halen, als zorgaanbieders gaan aansluiten op Mitz. Als een zorgaanbieder aansluit op Mitz, worden de bestaande toestemmingen van het LSP overgezet.
Zorgaanbieders aangesloten op Mitz
- 85% van de apotheken;
- 70% van de apotheken heeft de vergoedingsregeling aangevraagd;
- 40% van de apotheken gebruikt de ‘Samen naar MijnMitz’ functie;
- 85% van de huisartsen;
- 85% van de huisartsenposten (HAP);
- 10% van de ziekenhuizen;
- 4 ambulancediensten;
- 6 diagnostische centra;
- Enkele zelfstandige klinieken;
- 50% van op het LSP aangesloten GGZ-instellingen (via het EVS);
- Eerste GGZ-leveranciers zijn geaccepteerd;
- Enkele VVT instellingen (afhankelijk van koppeling LSP x Nuts).
2 ToegangVerleningService (TVS) maakt het voor overheidsorganisaties en zorgaanbieders eenvoudig om via inlogmiddelen zoals eHerkenning en DigiD hun digitale dienstverlening te ontsluiten voor ondernemers en burgers.
Zorgadresboek (ZORG-AB)
Zorgaanbieders wisselen op verschillende manieren elektronisch gegevens met elkaar uit. Dat gebeurt via een goed beveiligde infrastructuur, zoals het LSP, maar ook via bijvoorbeeld beveiligde e-mailservices, XDS-, MedMij- en Mitz-diensten. Voor deze gegevensuitwisseling is het noodzakelijk dat zorgaanbieders elkaar snel kunnen vinden, zodat gegevens naar het juiste technische adres worden verstuurd. ZORG-AB is een gemeenschappelijke adresinformatievoorziening die alle dienstverleners in de zorg kunnen gebruiken om (medische) gegevens met elkaar uit te wisselen.
Samen met de gebruikers verbeteren we de betrouwbaarheid en actualiteit van ZORG-AB en bedenken en ontwikkelen we nieuwe functionaliteit. We letten daarbij op goede beschikbaarheid, eenvoudige toegang, hoge veiligheid, intuïtief en gebruiksvriendelijkheid en overdraagbaarheid via FHIR-profielen. Dit draagt bij aan adoptie in de zorg.
VZVZ is betrokken bij de werkgroep Adressering vanuit VWS. Wij gaan ervan uit dat, op basis van de efficiënte inzet van beperkte middelen, ZORG-AB in 2025 wordt bevestigd als landelijke voorziening voor adressering in de zorg. Verder spelen we in op ontwikkelingen vanuit de markt, Europa en wetgeving. Op verzoek sluiten we meer nieuwe bronnen aan, zoals MIND en ZorgDomein.
Doelen in 2025:
- Positionering van ZORG-AB als gemeenschap-pelijke voorziening voor adressering, volgens de eisen van de NEN-norm adressering.
- Kwaliteitsverbetering van adresgegevens: 20 ziekenhuizen, 1.000 apotheken, 3 JGZ en 3 VVT-instellingen hebben de gegevens gecontroleerd en aangevuld.
- Uitbreiding van de functionaliteit: - GPS-positionering voor regionale zorg en specialistische contactgegevens. - Specialisatie van zorgverleners; wat bieden ze en wat kunnen ze aan?
- Realisatie van koppeling met Nuts. Hierdoor is het voor VVT-instellingen eenvoudiger om gebruik te maken van ZORG-AB.
ZORG-ID
ZORG-ID is een generiek, centraal, veilig en vertrouwd platform voor identificatie en authenticatie in de zorg. ZORG-ID kent een veelheid aan toepassingen, zowel bestaande (UZI) én toekomstige (mobiele). Verder voldoet ZORG-ID aan alle relevante standaarden van wet- en regelgeving en maakt het snelle en eenvoudige integratie mogelijk in zorgapplicaties. Dit is belangrijk met het oog op toekomstige ontwikkelingen en veranderingen op dit gebied.
Ruim 90% van de leveranciers maakt al gebruik van het platform.
In 2025 vervalt de vergoeding voor UZI-mede-werkers-passen binnen de eerstelijns zorg. ZORG-ID Mobiel biedt een goed alternatief voor deze passen en is beschikbaar voor gebruik. Wij helpen waar wenselijk sectoren de overstap van UZI-medewerkerspas naar ZORG-ID Mobiel te maken.
Met andere sectoren, zoals ziekenhuizen, GGZ en VVT verkennen we welke praktische en veilige oplossingen het beste bij hun werkprocessen passen.
VZVZ en VECOZO gaan samenwerken voor het verstrekken van certificaten om veilige verbinding te faciliteren voor het uitwisselen van zorginformatie (declaraties).
Doelen in 2025:
- Minimaal 500 medewerkers in de farmacie en 200 medewerkers in de huisartsenzorg kiezen voor ZORG-ID Mobiel in plaats van het vernieuwen van hun verlopen UZI-pas. Dit kan omdat minstens 2 AIS-systemen ZORG-ID Mobiel ondersteunen, 100 apotheken het gaan gebruiken en minstens 1 HIS-systeem ZORG-ID Mobiel ondersteunt.
- Aanpassen ZORG-ID Mobiel voor gebruik in de huisartspraktijk.
- Uitvoeren van 3 pilots: - In 1 ziekenhuis de ondersteuning door ZORG-ID van Fast Identity Online 2 (FIDO2). Dit is de authenticatiestandaard die wordt gebruikt voor passen in ziekenhuizen. Bij een succesvolle pilot wordt opgeschaald naar gebruik door 3 ziekenhuizen. - Met leverancier Medimo aantonen dat ZORG-ID ook in de GGZ-sector gebruikt kan worden. - Met 1 GGD-leverancier (Medimo) verkennen of medicatieoverdracht met gebruik van ZORG-ID voor deze sector mogelijk is en welke toegevoegde waarde dit biedt.
- Voor de VVT-sector blijken de rolcodes die het UZI-register uitgeeft niet toereikend voor authenticatie. Samen met de sector zijn extra taakcodes gedefinieerd die via ZORG-ID kunnen worden uitgereikt. De werking hiervan wordt beproefd in de zorgpraktijk. Bij succes volgt bredere uitrol.
- Ongeveer 125.000 gebruikers van de VECOZO-webapplicatie gaan inloggen via ZORG-ID Mobiel.
- Voldoen aan het DEZI-stelsel.
- Optimalisatie van het gebruiksgemak (portaal en mobiele app) en efficiency (authenticatie) voor de zorgverlener.
Nationaal Test- en Validatiecentrum (NTV)
Samen met Nictiz werken we aan een NTV. De eerste contouren zijn in 2024 gerealiseerd. Met ICT-leveranciers is beproefd hoe zij geholpen zijn bij het efficiënt komen tot en aantonen van landelijke interoperabiliteit.
Het NTV heeft 3 doelen voor 2025:
- Realiseren van een uniform proces voor testen en valideren dat alle - door landelijk beleid ondersteunde - uitwisselingsinitiatieven kan bedienen. Daarbij is geen onderscheid meer nodig tussen aantonen dat aan standaarden is voldaan en aantonen dat aan in afsprakenstelsels ontworpen zorgtoepassingen met generieke functies is voldaan Het wordt namelijk één te doorlopen proces.
- Zelfredzaam helpen maken van leveranciers door van generieke testtooling en validatievoorzieningen gebruik te maken. Hierdoor wordt de validatie opschaalbaar.
- Afronden van certificering voor de ISO 75020. Daarmee wordt duidelijk dat het validatieproces en het verzamelen van bewijs dat aan programma’s van eisen is voldaan, op een objectieve en herhaalbare manier gebeurt.
Het NTV volgt de planning van de prioritaire uitwisselingen zoals die in de Wegiz staan. De delen van programma’s van eisen die in de loop van 2025 beschikbaar komen, zullen steeds zoveel mogelijk ingebouwd worden in het NTV. Op die manier kan het veld snel na het completeren van de eisen starten met testen.
Gemeenschappelijke voorzieningen
In dit overzicht is te zien welke gemeenschappelijke voorziening, waar wij het beheer en onderhoud voor coördineren, voor welke sectoren (binnenkort) beschikbaar zijn en gebruikt worden.